SRI Dutch

Indiase voedselprijzen in opwaartse spiraal

Door Dirk Seel

De recente hoge volatiliteit van de rijstprijzen, ingegeven door vrees voor ernstige voorraadtekorten, heeft ons gesterkt in ons geloof dat de wereld momenteel slechts een adempauze heeft ingelast in de voedselcrisis die eind 2007 begon. De structurele onevenwichtigheden, op de spits gedreven door de verhoogde inkomsten in de opkomende markten, de stijgende productie van gesubsidieerde biobrandstoffen, meteorologische anomalieën door de klimaatwijziging, zijn niet van de baan. Vandaag zijn de dramatische gevolgen van de piekende voedselprijzen vooral in India voelbaar.

Historisch is dit land altijd zelfbedruipend geweest voor belangrijke oogsten zoals rijst, graan, maïs, gierst en peulvruchten. Maar die autonomie verbergt een stagnering van de Indiase landbouwsector na tientallen jaren van onderinvestering terwijl het inkomen en de appetijt van de bevolking toenemen. Daardoor zijn de plaatselijke prijzen voor linzen, vlees, zuivelproducten, groenten en fruit – kortom de prijzen voor voedsel met een hoge voedingswaarde – fors gestegen. Dit vormt vooral een probleem voor stedelijke en landelijke gezinnen met een laag inkomen die hun traditionele voedselpatronen niet langer kunnen bekostigen. Bovendien is de prijsstijging wereldwijd voelbaar. Het meest sprekende voorbeeld is de suikerprijs die dicht bij zijn record over 29 jaar blijft, niet in het minst door de negatieve impact van de droogte op de Indiase suikerproductie. Dit laatste aspect onderstreept en ander verontrustend signaal: hoewel akkerland twee derden van het grondgebied inneemt en de helft van de werkende bevolkgin in de landbouw is tewerkgesteld, hangt India meer en meer af van de import van goederen om de tekorten van de eigen productie op te vangen.

India’s mislukte landbouwbeleid heeft honger, voedselonzekerheid en ondervoeding veroorzaakt. Om te garanderen dat basisvoedingsmiddelen beschikbaar zijn voor de armen en om sociale onrust te voorkomen, zal de Indiase regering voedselveiligheid bovenaan de politieke agenda moeten plaatsen. Er moet zwaar worden geïnvesteerd in landbouwinfrastructuur. Kleinschalige irrigatieprojecten zijn een goed voorbeeld van haalbare en duurzaam middelen om de productiviteit van landbouwers te verhogen en hun afhankelijkheid van moessonregens te beperken. Ook de bevoorrading in graangewassen is aan hervorming toe. ‘s Lands bestaande openbare distributiesysteem is niet in staat om tegemoet te treden aan de specifieke behoeften van de verschillende werkende klassen. En ten laatste, maar daarom niet minder belangrijk, moet het land de nefaste invloed van de lobby’s aanpakken. Pas dan kan er misschien een einde komen aan de inflatie van de voedselprijzen.

Energie-efficiënte ledoplossingen veroveren de winkelrekken

Door Martina Jung

De toepassing van lichtemitterende diodes (led) in consumentenproducten maakt snel opgang. Vooral de sector van de consumentenelektronica geeft blijk van een uitermate voortvarende aanpak bij het integreren van de jongste technologische snufjes in nieuwe producten om consumenten naar meer aantrekkelijke en energie-efficiënte oplossingen af te leiden.

De introductie door Samsung van televisies met energiebesparende ledtechnologie in april 2009 bracht de productie van ledchips in een stroomversnelling en concurrenten zoals Philips, Sharp en LG hebben zich zonder dralen eveneens op deze markt gestort. De daaropvolgende massaproductie van ledchips en de gestage ontwikkeling van deze technologie gaven de aanzet voor andere geavanceerde ledtoepassingen.

Een aantrekkelijk toepassingsgebied is de ledverlichting. Ledverlichting had het tot op heden moeilijk om te concurreren met goedkopere, maar meer energieverslindende conventionele oplossingen. Nu echter gaf Cree, een in de VS gevestigde marktleider in ledverlichting, bij de publicatie van zijn winstcijfers in januari te kennen dat ledverlichting stilaan terrein wint.

Weldra zullen we ook kennis kunnen maken met nieuwe beeldschermen met organische lichtemitterende diodes (OLEDs). OLED-schermen verbruiken veel minder energie dan de huidige LCD-schermen en ze zijn bovendien plooibaar. In april vorig jaar pakte het Japanse bedrijf Kyocera uit met een ontwerp voor een mobiele telefoon met opvouwbaar OLED-scherm zodat je het toestel gewoon in je portefeuille kunt schuiven.

Als de ledtechnologie tegen dit ijltempo blijft evolueren, zal de marktpenetratie en potentiële energiebesparing ervan wellicht alle eerdere verwachtingen overtreffen. Nu al verwacht Bank of America/Merill Lynch dat het marktaandeel van televisies met led-backlight vanaf amper 1 % in 2008 tot 32 % zal stijgen tegen 2012.

Een aantal regeringen heeft al wetsontwerpen rond energie-efficiëntie klaarliggen die de ledtechnologie een impuls zullen geven. Volgens de nieuwe regelgeving van de EU moeten huiseigenaars bijvoorbeeld inefficiënte gloeilampen vervangen door energiezuinigere alternatieven, zoals ledlampen. En vorig jaar installeerde China in een pilootproject meer dan 100.000 ledlampen verspreid over tien steden. Tijdens de volgende fase zullen er nog eens één miljoen ledlampen in 20 steden worden geïnstalleerd.

De beleidsmakers van onder meer China en de EU zullen binnenkort misschien kunnen vaststellen dat de bijdrage van ledtechnologie aan de klimaatbescherming veel grotere proporties aanneemt dan ze ooit hadden durven dromen. En beleggers zouden kunnen profiteren van een toenemend aantal aantrekkelijke beleggingskansen in de ledmarkt.

Kopenhagen – geen ontgoocheling dankzij lage verwachtingen

Door Martina Jung

We hadden niet verwacht dar er tijdens de conferentie van Kopenhagen over de klimaatwijziging in 2009 een wereldwijd klimaatverdrag – of toch iets dat daar op lijkt – uit de bus zou komen en we rekenden ook niet op enige verbintenissen betreffende de terugdringing van broeikasgasemissies, vooral niet uit Chinese hoek. De inhoud van het Akkoord van Kopenhagen heeft ons dus niet speciaal ontgoocheld.

De bredere consensus lijkt het er echter over eens dat Kopenhagen zijn doel heeft gemist, meer bepaald bindende overeenkomsten tussen de deelnemende landen bereiken om de opwarming van de aarde aan te pakken die op hun beurt de basis zouden leggen voor een wereldwijd klimaatverdrag dat in 2010 zou worden ondertekend. De deelnemende landen hebben inderdaad slechts akte van het Akkoord van Kopenhagen genomen zonder zich te verbinden tot een daadwerkelijk aanvaarding ervan. Het minimale compromis dat werd bereikt, maakt geen melding van streefcijfers noch van controlemechanismen voor de terugdringing van gasemissies. Evenmin is het bindend of unaniem.

Toch bevat het Akkoord van Kopenhagen twee punten die ons tot optimisme aanzetten. De eerste reden tot optimisme is de erkenning door de lidstaten van de VN dat de verhoging van de gemiddelde wereldwijde oppervlaktetemperatuur tegen 2050 tot twee graden Celsius of minder beperkt moet blijven. Voor het eerst wordt wetenschappelijk bewijs van de opwarming van de aarde vermeld in een politiek document dat op 193 staten van toepassing is. In de toekomst zullen de ontwikkelingen getoetst worden aan dit streefcijfer dat als een universeel aanvaard plafond zal gelden. De tweede reden is de plechtige belofte van de industrielanden om tijdens de volgende 3 jaar met 30 miljard USD over de brug te komen voor de opkomende landen. Dit bedrag is bedoeld om de maatregelen tegen de klimaatverandering een impuls te geven en kan tegen 2020 verhoogd worden tot 100 miljard USD per jaar om de creatie van productiecapaciteit voor hernieuwbare energie te versnellen.

Verwezenlijkingen zoals deze zijn slechts een eerste stap in de richting van een wereldwijd klimaatverdrag. Vooralsnog zullen ze slechts een kleine impact hebben op de fundamentele maatregelen op het vlak van hernieuwbare energie. Maar de behoefte aan voortgezette onderhandelingen en de toenemende druk om wettelijk bindende overeenkomsten af te sluiten heeft positieve effecten op de middellange en de lange termijn voor hernieuwbare energie.

Op de korte termijn verwachten we ambitieuzere maatregelen op nationaal niveau. Tijdens de conferentie van Kopenhagen hebben China en de VS al diverse maatregelen voorgelegd die ze bereid waren te nemen om hun emissie van CO2 te verlagen. Al die maatregelen omvatten een verhoging van de hernieuwbare energiecapaciteit wat meteen ook de mogelijkheid biedt om nieuwe banen te creëren en om hun landen minder afhankelijk te maken van buitenlandse energiebronnen. De verklaringen die ‘s werelds twee grootste emittenten na de conferentie hebben afgelegd, bevestigen alvast hun engagement om het probleem van de klimaatverandering aan te pakken evenals hun bereidheid om de technologieën op het gebied van hernieuwbare energie verder te promoten. Wij menen dat er nog meer landen dezelfde weg in zullen slaan, nu er al 193 staten bij deze plannen betrokken zijn, ten minste toch op politiek niveau.

De toekomst is aan E-papier

Door Alvaro Ruiz Navajas

Nu de e-lezer stilaan ingang vindt in de markt, groeit de aandacht voor elektronisch papier of e-papier. Toch zijn er nog veel andere toepassingen denkbaar.

De ontwikkeling van de technologie voor e-papier begon al op het einde van de jaren '60, maar de mogelijkheden ervan zijn pas sinds de opkomst van de e-lezer echt duidelijk geworden. Theoretisch zou e-papier inkt en papier kunnen vervangen, maar binnen de huidige technologische stand van zaken is e-papier nog altijd geschikter om gegevens te tonen dan om ze in te voeren. Daarom dat e-papier zijn nut misschien niet alleen in de consumentenelektronica zal bewijzen, maar ook zijn weg kan vinden naar kernmarkten zoals wegwerpelektronica en elektronische borden. E-papier kan al snel uitgroeien tot een markt van 3 miljard USD tegen 2015.
 
Wegwerpelektronica wordt wellicht een nieuw afzetgebied voor e-papier. Het kan onder meer worden gebruikt om verpakkingen voor consumenten en adverteerders aantrekkelijker te maken – een voorbeeld daarvan zagen we al met de cover van Esquire magazine in 2008 – of om verandering te brengen in ‘pre-paid’-kaarten en medische bijsluiters. De dosissen en richtlijnen zouden voor specifieke patiënten kunnen worden aangepast en zelfs het tijdstip van de volgende inname zou kunnen worden getoond.

Op het gebied van elektronische bewegwijzering biedt e-papier duidelijke voordelen in vergelijking met de huidige spelers op deze markt. Vandaag gaat het leeuwendeel van dit segment naar TFT-LCD, LED en papier. Maar omdat e-papier snel kan worden gewijzigd en weinig energie verbruikt, is het bijvoorbeeld ideaal voor mobiele berichtenborden in luchthavens en treinstations. Voor reclameborden is e-papier misschien nog altijd een duur alternatief ten opzichte van gewoon papier, maar het feit dat het tegen een stootje kan en makkelijk kan worden bijgewerkt, pleit ook hier in het voordeel van dit medium. Prijsetiketten op E-papier die centraal kunnen worden bijgewerkt zijn al een succes gebleken in Japan.

Echter, een veel gehoord voordeel van elektronisch papier is de directe impact op het milieu. Jaarlijks worden er zowat 4 miljard bomen omgehakt, grotendeels voor de productie van papier. E-papier kan dus niet alleen nieuwe markten openen, maar tevens bijdragen aan het behoud van de biodiversiteit.

Kopenhagen – hernieuwbare energie komt wellicht als grote winnaar uit de bus

Door Martina Jung

De internationale conferentie over klimaatverandering van de Verenigde Naties die dit jaar in Kopenhagen samenkomt, zal er misschien niet in slagen om overeenstemming over een wereldwijd klimaatverdrag te bereiken, maar de kans is wel erg groot dat de sector van hernieuwbare energie er als winnaar uit de bus komt.

Het ultieme doel van de conferentie is het afsluiten van een wereldwijd klimaatverdrag waarin de grote economieën instemmen met bindende doelstellingen om hun uitstoot van broeikasgassen te verminderen en enenals met de invoer van ‘cap-and-trade’-mechanismes (d.w.z het beperken van de algemene hoeveelheid emissierechten, maar binnen die grenzen mogen deelnemers wel vrij emissierechten kopen en verkopen). De Europese Unie heeft al multinationaal systeem van emissiehandel (European Union Emissions Trading Scheme of ‘ETS’) ingevoerd, maar de grootste uitdaging waar de VN in Kopenhagen voorstaat, is het bereiken van een overeenkomst over de bijdrage van ‘s werelds grootste vervuilers, de VS en China.

De Amerikaanse regering bespreekt momenteel een ontwerptekst die een krachtig instrument moet worden om de grootste vervuilers wereldwijd – vooral China – ervan te overtuigen om een bindende wetgeving voor de vermindering van de uitstoot goed te keuren. Maar nu de VS worstelt met de effecten van de financiële en economische crisis, groeit het verzet tegen het geplande ‘cap-and-trade’-wetsvoorstel.

China zet van zijn kant de eerste aarzelende stappen in de richting van een vermindering van de uitstoot. De Chinese president Hu Jintao maakte onlangs bekend dat hij de toename van de CO2-uitstoot in zijn land in verhouding tot de economische groei wil afremmen. Maar hij weigert daar vaste cijfers op te kleven en hij blijft bij zijn standpunt dat rijkere landen moeten betalen voor armere landen om de CO2-uitstoot te beperken.

Ondanks de geleverde inspanningen is de kans klein dat de VS naar Kopenhagen zullen komen met een afgewerkt ‘cap-and-trade’-wetsvoorstel. Noch zal China zich bereid tonen om zijn verbintenissen ter zake tegen december in exacte cijfers om te zetten. Maar de deelnemers aan de conferentie in Kopenhagen zullen er wellicht wel in slagen om een heldere strategie uit te stippelen voor een verhoogde productie van hernieuwbare energie.

De VS hebben in het kader van hun economisch stimuleringsprogramma al maatregelen goedgekeurd om het gebruik van hernieuwbare energie te ondersteunen. Er moeten alleen nog wat problemen in verband met de uitvoering worden weggewerkt. Die inspanningen zouden een draagvlak moeten creëren voor meer ambitieuze doelstellingen op het gebied van de installatie van hernieuwbare energiecapaciteit in de VS.

China heeft ook al stappen gezet om hernieuwbare energie te bevorderen. Het land heeft zich tot doel gesteld om 15% van zijn energiebehoeften tegen 2020 uit hernieuwbare bronnen te halen. De Chinese regering werkt momenteel aan een subsidieprogramma voor hernieuwbare energie. Wellicht zal de Chinese regering hierover als onderdeel van zijn bijdrage aan de besprekingen in Kopenhagen meer details bekendmaken.

Hernieuwbare energie is een absolute voorwaarde om de CO2-uitstoot te verminderen en biedt landen zoals China een aanvaardbare manier om dit probleem aan te pakken. Zowel de uitbreiding van de hernieuwbare energieproductie als het ‘cap-and-trade’-systeem zal wegen op de balansen van de nationale economieën, maar de ontwikkeling van plaatselijke industrieën voor hernieuwbare energie kan ook banen creëren. Verwacht wordt dus dat Kopenhagen zal uitpakken met ambitieuze verbintenissen van lidstaten van de VN voor de opwekking van hernieuwbare energie, gekoppeld aan de invoering van cruciale maatregelen om die doelstellingen te bereiken.

Elektrische auto’s aan de horizon

Door Florian Sommer

Hybride auto’s zijn al een hele tijd nadrukkelijk in het straatbeeld aanwezig en elektrische wagens zijn nu ook duidelijk aan hun opmars begonnen. Het onderwerp van gesprek is niet langer of elektrische wagens wel een haalbare kaart zijn, maar wanneer ze precies in massaproductie zullen gaan.

Dat proces is nu, dankzij allerlei stimuleringsmaatregelen van de overheid, in een stroomversnelling terechtgekomen. In augustus kwam Obama met een toelage van 2,4 miljard USD voor de ontwikkeling van elektrische voertuigen (EV) en van de bijbehorende batterijen. Ook de EU en meerdere nationale Europese regeringen hebben voor die overstap aanzienlijke bedragen uitgetrokken. China is van plan om tegen 2011 jaarlijks een half miljoen elektrische auto’s van de fabrieksband te laten rollen en heeft 1,4 miljard USD opzijgezet voor R&D. 

Een groot deel van dat geld zal naar de verbetering van de batterijtechnologie vloeien. Daar knelt immers vaak het schoentje bij elektrische wagens. De batterijen moeten krachtiger worden, ze moeten langer meegaan en, nog belangrijker, hun kostprijs moet aanzienlijk naar omlaag. Op dat laatste domein is de geboekte vooruitgang alvast veelbelovend. De prijs van batterijen is jaarlijks met 6 tot 8 procent gedaald en analisten voorspellen dat die trend de volgende 10 jaren, dankzij de toename van de productievolumes, zal worden voortgezet. Er ligt een enorme markt open. McKinsey raamt de markt voor batterijen op 60 miljard USD op basis van een geschatte verkoop van zes tot acht miljoen elektrische wagens per jaar.

De markten zijn zich meer en meer bewust dat er voor de batterijtechnologie een erg veelbelovende toekomst is weggelegd. Onze batterij- & energieopslagindex is sinds begin dit jaar 97,5% gestegen. Hiermee is deze index de sterkste stijger onder onze 30 indexen die elk een ander aspect in het segment van duurzame technologie reflecteren. 

De ontwikkeling van een duurzame energie-infrastructuur voor het opladen van elektrische auto’s is een ander domein dat aan radicale innovatie toe is. In dat opzicht heeft China, dat met enorme luchtvervuilingsproblemen kampt, al ambitieuze plannen aangekondigd. Het land wil tegen 2011 een netwerk van oplaadfaciliteiten aanleggen in ten minste drie van zijn grootste steden. Hawaï heeft ook al plannen in die richting bekendgemaakt. Daar wil men tegen 2012 tot 100.000 laadstations voor elektrische wagens bouwen.

En tot slot moet de lobby voor elektrische auto’s er alles blijven aan doen om gelijk te krijgen in het CO2-debat. Het staat immers nog niet onomstotelijk vast of elektrische auto’s echt wel CO2-efficiënt zijn. Uit studies is gebleken dat een elektrische auto die uitsluitend gebruik maakt van met steenkool opgewekte energie minder CO2-efficiënt zou zijn dan een auto die op benzine of diesel rijdt. Maar als hij gebruik maakt van de huidige energiemix van de EU komt de elektrische auto wel als winnaar uit de bus.

Uiteindelijk zal alleen een sterk groen argument voor elektrische auto’s de regeringen over de streep kunnen halen om de vereiste stimulansen voor een massaproductie van elektrische auto’s op tafel te leggen.